కెన్యాలోని అంబోసెలి నేషనల్ పార్క్ చుట్టుపక్కల ప్రాంతంలో ఇటీవల 15 ఏనుగులు మరణించడంపై ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. టొమాటో పంటలపై చల్లిన పురుగుమందులు ఈ మరణాలకు కారణమై ఉండవచ్చని కెన్యా వైల్డ్లైఫ్ సర్వీస్ (KWS) అనుమానిస్తోంది. జూన్ 24 నుండి జూలై 24 మధ్య మరణించిన కొన్ని ఏనుగులలో 'పాక్షిక పక్షవాతం' లక్షణాలు కనిపించాయని KWS తెలిపింది, ఇది పురుగుమందులలో ఉపయోగించే సైనైడ్ విషప్రయోగాన్ని సూచిస్తుంది. అయితే, సంరక్షకులు మరియు స్థానిక రైతులు ఈ వివరణపై సందేహాలు వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
ఈ ప్రాంతంలోని రైతులు దశాబ్దాలుగా వన్యప్రాణులతో కలిసి జీవిస్తున్నామని, గతంలో ఇలాంటి ఘటనలు ఎప్పుడూ చూడలేదని చెబుతున్నారు. ఈ ప్రాంతంలోని భూ యజమానులకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న డేనియల్ నినా మాట్లాడుతూ, “మేము దశాబ్దాలుగా ఈ వన్యప్రాణులతో ఉన్నాము మరియు ఇలాంటివి ఎప్పుడూ అనుభవించలేదు. అందుకే ఇప్పుడు ఎందుకు జరుగుతుందని ఆశ్చర్యపోతున్నాము” అని అన్నారు.
పురుగుమందుల సిద్ధాంతం మరియు సందేహాలు
కిమనా ప్రాంతంలో టొమాటో పొలాలు విస్తరించి ఉన్నాయి, ఇది అంబోసెలి నేషనల్ పార్క్ మరియు త్సావో నేషనల్ పార్క్ మధ్య ఉన్న ఒక కారిడార్. ఈ అంబోసెలి పర్యావరణ వ్యవస్థ టాంజానియా సరిహద్దు వరకు విస్తరించి ఉంది, ఇక్కడ 2,000 కంటే ఎక్కువ ఏనుగులు ఆహారం మరియు నీటి కోసం తిరుగుతాయి. కిలిమంజారో పర్వతం నుండి వచ్చే ప్రవాహాలు ఈ పొలాలకు నీటిని అందిస్తాయి, ఇవి నైరోబీ మరియు ఇతర ప్రాంతాల మార్కెట్లకు టొమాటోలను సరఫరా చేస్తాయి.
కెన్యా వైల్డ్లైఫ్ సర్వీస్ చీఫ్ వెటర్నరీ డాక్టర్ ఐజాక్ లెక్లోల్ మాట్లాడుతూ, ఏనుగుల కడుపు నుండి సేకరించిన నమూనాలలో సైనైడ్ జాడలు కనుగొనబడ్డాయని తెలిపారు. ఉద్దేశపూర్వక విషప్రయోగాన్ని కొట్టిపారేయలేమని, అయితే ఈ దశలో ఏది ఏనుగులను చంపిందో చెప్పడం అసాధ్యమని ఆయన అన్నారు. “ఇలాంటి కేసులు గతంలో చూడలేదు కాబట్టి చెప్పడం కష్టం. ఇది దాదాపు ఒకేసారి జరిగినట్లు ఉంది, మరియు ఇది సుమారు ఒక నెల వ్యవధిలో జరిగింది” అని లెక్లోల్ వివరించారు. ఏనుగులు సమీపంలోని టొమాటో పొలాలపై చల్లిన పురుగుమందుల ద్వారా విషానికి గురయ్యాయని KWS యొక్క ప్రస్తుత సిద్ధాంతం. “ఇది అనుకోకుండా జరిగి ఉండవచ్చు. బహుశా ప్రజలు తమ పంటలపై తెగుళ్లను నియంత్రించడానికి ప్రయత్నిస్తున్నారు, మరియు అది ఒక మూలం అయి ఉండవచ్చు” అని ఆయన అన్నారు.
2024లో కెన్యాన్ ఫుడ్ సేఫ్టీ ఇనిషియేటివ్ రూట్ టు ఫుడ్ నివేదిక కిమనా ప్రాంతంలో ఒక రైతు సైనైడ్ యొక్క రసాయన సమ్మేళనం కలిగిన క్రిమిసంహారక మందును ఉపయోగిస్తున్నట్లు కనుగొంది. నివేదిక రచయిత వాంగున్యు న్జుగునా మాట్లాడుతూ, కెన్యాలో అక్రమమని తెలిసినప్పటికీ, కొన్ని విషపూరిత వ్యవసాయ రసాయనాలు టాంజానియా సరిహద్దు ద్వారా అక్రమంగా రవాణా అవుతున్నాయని అన్నారు. “అతిపెద్ద సమస్య ఏమిటంటే, మేము ఈ ప్రాంతంలో ఇలాంటి ప్రమాణాలను అమలు చేయడం లేదు. నేను సరిహద్దు దాటి కొనుగోలు చేసే వాటిని ఎవరూ తనిఖీ చేయరు, కాబట్టి నేను ఏదైనా కొనుగోలు చేసి సరిహద్దు దాటి వెళ్ళవచ్చు, మరియు ఎవరూ నన్ను ఆపరు” అని న్జుగునా అన్నారు. కెన్యా పొలాలలో అత్యంత ప్రమాదకరమైన పదార్థాలు సాధారణం, మరియు కొన్ని తీవ్రమైన వ్యాధులతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాయి. అక్రమ వ్యవసాయ రసాయనాలకు వ్యతిరేకంగా నిబంధనలు ఉన్నప్పటికీ, అమలు బలహీనంగా ఉంది మరియు అవి జంతువులను ఎలా ప్రభావితం చేస్తాయనే దానిపై తక్కువ శ్రద్ధ ఉంది.
సిద్ధాంతంపై అనుమానాలు
అయితే, అనేక వన్యప్రాణి సంరక్షకులు కెన్యా వైల్డ్లైఫ్ సర్వీస్ యొక్క ప్రాథమిక పరిశోధనలపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తారు. ప్రపంచ ప్రఖ్యాత సంరక్షకురాలు పౌలా కహుంబు, దాదాపు 30 సంవత్సరాలుగా ఏనుగులతో పని చేస్తున్నారు. “పంటలలోని పురుగుమందుల కారణంగా ఇది జరిగిందని విశ్వసించడానికి మాకు తగినంత వివరణాత్మక సమాచారం లేదు” అని కహుంబు అన్నారు. “కొంత సమాచారం ప్రజలకు విడుదల చేయబడింది, కానీ అది సరిపోవడం లేదు. ఆ ఏనుగులు చనిపోవడానికి చాలా పెద్ద మొత్తంలో తినాలి.”
పేరు చెప్పడానికి ఇష్టపడని ఇతర నిపుణులు, పురుగుమందుల సిద్ధాంతం ఏనుగుల ప్రవర్తనకు విరుద్ధంగా ఉందని అన్నారు. మగ ఏనుగులు ఆడ మరియు పిల్ల ఏనుగుల కంటే ఎక్కువ ప్రమాదాలు తీసుకుంటాయి కాబట్టి పొలాలపై దాడి చేసే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుందని వారు చెప్పారు. అయితే, మరణించిన 15 ఏనుగులలో ఒకే ఒక్కటి మాత్రమే వయోజన మగ ఏనుగు. నినా, భూ యజమానుల ప్రతినిధి, గతంలో పొలాలలో జరిగిన విషప్రయోగాల వల్ల జీబ్రాలు మరియు జింకలు ప్రభావితమయ్యాయని, ఇవి అదే ప్రాంతాలలో ఆహారం కోసం వెతుకుతాయని అన్నారు. “సైనైడ్ ఏనుగులను ఎలా చంపుతుంది మరియు అదే గడ్డిని తినే జీబ్రాలు, జింకలు మరియు వైల్డ్బీస్ట్లను ఎలా వదిలివేస్తుంది?” అని నినా ప్రశ్నించారు.
మానవ-వన్యప్రాణుల సంఘర్షణ
కెన్యాలోని సంరక్షణ ప్రాంతాల సమీపంలో ఉన్న కమ్యూనిటీలలో దశాబ్దాలుగా మానవ-వన్యప్రాణుల సంఘర్షణ కొనసాగుతోంది. కిమనాలో ఒక టొమాటో రైతు స్టీఫెన్ మైఖేల్ మాట్లాడుతూ, ఏనుగులు మరియు జిరాఫీలు అప్పుడప్పుడు ఈ ప్రాంతంలోని పొలాలపై దాడి చేస్తాయని అన్నారు. “ఏనుగులు అప్పుడప్పుడు త్సావో మరియు అంబోసెలి నుండి వస్తాయి. అవి నా పొలాన్ని మాత్రమే కాకుండా చాలా పొలాలను నాశనం చేస్తాయి” అని మైఖేల్ అన్నారు. “గతసారి ఏనుగులు వచ్చినప్పుడు, అవి క్యాబేజీలు మరియు టొమాటోలను నాశనం చేశాయి. నేను దాదాపు $1,535 (£1,140) విలువైన క్యాబేజీలను కోల్పోయాను. టొమాటోలు లెక్కలోకి రావు. నేను వాటిని లెక్కిస్తే ఏడవాల్సి వస్తుంది.”
సేవ్ ది ఎలిఫెంట్స్ అనే సంరక్షణ సంస్థ CEO ఫ్రాంక్ పోప్ మాట్లాడుతూ, అంబోసెలిలోని ఏనుగులపై ఒత్తిడి ఇప్పుడు దంతాల కోసం కాదని అన్నారు. “ఇది భూ వినియోగం” అని ఆయన చెప్పారు. పార్క్ చుట్టూ ఉన్న భూమిని గతంలో ఏనుగులు ఉపయోగించగా, ఇప్పుడు పొలాలు మరియు లాడ్జీలు ఎక్కువగా ఆక్రమిస్తున్నాయి. ఇలాంటి కార్యకలాపాలు వన్యప్రాణులతో సంఘర్షణను పెంచుతున్నాయని పోప్ అన్నారు. “ప్రజలు పంటలు పండించడానికి తగినంత నీరు ఉన్న ప్రాంతాలకు, మరియు సారవంతమైన నేలలకు వెళ్తున్నారు, మరియు అవే ప్రాంతాలను ఏనుగులు కూడా ఉపయోగిస్తాయి.”
ప్రస్తుతం ఏనుగుల మరణాలకు ఖచ్చితంగా ఏమి కారణమవుతుందో ఎవరికీ తెలియదు. మిగిలిన ఏనుగులు మరియు వాటి సమీపంలో నివసించే ప్రజలు ఇప్పటికీ ప్రమాదంలో ఉండవచ్చనే భయం ఉంది.